اعتماد به نفس و خجولی گری

شاید بسیاری از افراد ادعا کنند که خجول نیستند، اما اعتماد به نفس مناسبی ندارند. بالعکس، ممکن است افرادی دیگر تصور کنند که اعتماد به نفس خوبی دارند، اما گاهی اوقات خجولی گری می کنند.

در این مقاله می خواهیم راجع به این دو خصوصیت و رفتار صحبت کنیم. ابتدا بایستی هر یک را تعریف کنیم.

اعتماد به نفس

همانطور که در مقاله ی "اعتماد به نفس چیست" آمده است، اعتماد به نفس یک باور درونی به خود، به توانایی خود و به قابلیت های خود است. کسی که اعتماد به نفس دارد، باور دارد که قادر است کاری را به خوبی به انجام برساند و هر آنچه برای انجام مناسب آن نیاز دارد، می تواند بدست آورد. یعنی اینکه فرد ایمان دارد می تواند از پس انجام کاری برآید.

با این تعریف روشن است که هر زمان احساس کردیم، قادر به انجام کاری نیستیم و مهارت و قابلیت انجام آنرا نداریم، در آن زمینه اعتماد به نفس نداریم یا میزان آن در وجود ما کم است. حالا سراغ تعریف خجولی گری می رویم.

خجولی گری

خجولی گری عبارت است از احساسی که ما را از اقدام کردن و درخواست کردن از دیگران باز می دارد. هر آنچه که مانع از اقدام ما برای تعامل با دیگران شود، خجولی گری محسوب می شود و یکی از عوامل ناکامی افراد است.

هنگامی که تصمیم دارید آنچه حق شماست و بایستی به شما برسد را طلب کنید، خجولی گری باعث می شود خود را از اقدام کردن منصرف کنید و جرأت و جسارت لازم را در خود نبینید.

هنگامی که می خواهید درخواستی را از دیگری داشته باشید، خجولی گری مانع از شروع صحبت شما می شود.

زمانیکه لازمست پاسخ منفی بدهید، خجولی گری باعث می شود رودربایستی کنید و پاسخ مثبت دهید و خود را به دردسر بیاندازید.

وجه تشابه

وجه تشابه این دو مفهوم اینست که هر کسی نتواند حرف خود را بزند و درخواست کند، اعتماد به نفس ضعیفی دارد. در واقع ناتوانی در ابراز عقیده و نظر، از عدم اعتماد به نفس ناشی می شود، زیرا فرد خود را در انجام آن درخواست یا ابراز وجود، توانمند نمی بیند و نمی داند.

تقریباً می توان به جرأت گفت که تمام افراد خجول، از عدم اعتماد به نفس رنج می برند و همواره از این بابت دچار ضرر می شوند.

وجه تفاوت

تفاوتی که بین یک فرد خجول و فرد فاقد اعتماد به نفس وجود دارد، در نوع موضوعی ست که با آن دچار چالش است. در واقع هر دو ناتوان هستند، اما فرد خجول در ارتباط و تعامل با انسانها ناتوانی دارد، در حالی که فرد فاقد اعتماد به نفس، در ارتباط با امور جاری زندگی خود ناتوان است.

بگذارید تفاوت را با مثال توضیح دهم.

سعید فردی خجول است و تصمیم گرفته کسب و کاری را راه بیاندازد. او که اعتماد به نفس خوبی دارد، شروع به تحقیق می کند و اطلاعات نسبتاً مناسبی را در رابطه با کسب و کار مورد نظرش بدست می آورد. همه ی کارها را آماده می کند تا کار را شروع کند، اما متوجه می شود که به مقداری پول نیاز دارد. سعید بخاطر خجولی گری نمی تواند سراغ دوستان یا اقوامش برود و درخواست قرض کند. یا حتی سراغ رئیس خود برود و درخواست مساعده کند. او فکر می کند که بجای اینکار حاضر است مدتی صبر کند تا سرمایه ی لازم به دستش برسد.

سینا اعتماد به نفس پایینی دارد، اما فردی خجول نیست. او بارها از بزرگان اقوامش پولی قرض گرفته تا کسب و کاری را راه بیاندازد. اما مدت زیادی پول را نگه داشته و جرأت خطر کردن را در خود ندیده است. او می ترسد که کار و کاسبی اش نگیرد و او را دچار ضرر کند. کم کم آن مبلغ را نیز صرف امور جاری زندگیش کرده و حالا نه تنها نمی تواند از کسی پول قرض کند، بلکه قرض افراد پیشین را نیز نمی تواند برگرداند.

این دو نمونه، به روشنی تفاوت افراد را با خصوصیات ذکر شده نشان می دهد. البته روشن است که فردی ممکن است هر دو ویژگی منفی را دارا باشد و دردسرهای زیادی را متحمل شود.

اثرگذاری روی هم

همانطور که در توضیحات بالا نیز آمد، فردی که خجول است هنگام ارتباط با افراد و ابراز وجود، اعتماد به نفس پایینی دارد و تصور می کند که لیاقت درخواست بی دغدغه را ندارد و لایق ارزش قائل شدن برای وجود خود نیست.

بطور مشابه، فردی که از اعتماد به نفس پایین رنج می برد، جرأت و جسارت درخواست کردن و به جلو رفتن و اقدام کردن را ندارد. این اعتماد به نفس ضعیف در بسیاری از مواقع، فرد را هنگام ارتباط با افراد نیز ناتوان می کند و به خجولی منتهی می شود.

کدام مهمتر است؟

شاید این سؤال مطرح شود که اگر کسی هر دو ویژگی منفی را داشت، از کدامیک بایستی شروع کند، کدام ویژگی ابتدا بایستی برطرف شود تا اثر گذاری بیشتری داشته باشد.

در پاسخ باید گفت که بالا بردن اعتماد به نفس، با افزایش عزت نفس شروع می شود و عزت نفس نیز با خجولی قابل جمع نیست.

از بین بردن خجولی، لازمه ی ارزش قائل شدن برای خود است. تا زمانیکه شخص خود را محترم نشمارد، نمی تواند از خجولی خلاص شود و این یعنی بالا بردن عزت نفس.

با این توضیح مختصر، روشن می شود که اصلاح هر یک از دو ویژگی ذکر شده، با بالا بردن عزت نفس صورت می گیرد و در واقع پاشنه آشیل افراد است.

در مقالات بعد، راههای بالا بردن عزت نفس را توضیح خواهیم داد.

امیر احمدی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.